Liseden sonra üniversitede eğitim almak her gencin hayalini süsler. Bunun için üniversite sınavına girip başarılı bir puan almak gerekir. Üniversite sınavını kazanıp öğrenim görmeye başlayan kişiler bir süre sonra, pek çok nedenden kaynaklı okuduğu bölümden başka bölüme geçiş yapmak isteyebilir. Üniversitede bölüm değiştirme işlemi belirli şartlar altında öğrencilere sunulan bir haktır. Belirlenen şartları karşılayan her üniversite öğrencisi bölüm değiştirme hakkından yararlanabilir.
Üniversitede bölüm değiştirme şartları Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenir. Bu şartlar "yatay geçiş" olarak da adlandırılan bölüm değiştirme işleminin yöntemine bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Üniversitede bölüm değiştirme fırsatından yararlanmak isteyen birçok öğrenci bu konu ile ilgili detaylı araştırma yapar. "Üniversitede bölüm değişikliği nasıl yapılır" konusu ile ilgili merak ettiğiniz tüm bilgileri yazının devamında bulabilirsiniz.
Üniversitede Bölüm Değiştirme Nasıl Yapılır?
Üniversitede bölüm değiştirme ya da diğer adıyla yatay geçiş, öğrencilerin farklı bir üniversite veya farklı bir bölüme geçiş işlemini ifade eder. Böylece öğrenciler okuduğu bölümden diledikleri diğer bölümlere geçiş sağlayabilir. Üniversite eğitimini başka bir bölümde ya da üniversitede sürdürmek isteyen öğrencilerin yatay geçiş hakkı her sınıf düzeyinde uygulanabilir. Fakat geçiş hakkı için öğrencilerin kazandığı bölümde belirli bir süre öğrenim görmesi gerekir. Bu süre bölümlerin öğrenim yılına göre değişkenlik gösterir. Üniversitede bölüm değiştirme başvuruları, üniversite kurumları arası ve aynı üniversite kurumunda olmak üzere iki farklı şekilde yapılır. Bu bölüm değiştirme biçimleri için farklı şartları yerine getirme durumu aranır.
Kurumlar Arası Yatay Geçiş
Kurumlar arası yatay geçiş, bir öğrencinin okuduğu üniversiteden farklı bir yükseköğrenim kurumunda bulunan bölümlere geçmesine denir. Üniversiteler arası bölüm değiştirme işlemi, Yükseköğretim Kurumu tarafından belirlenen aynı düzeydeki diploma programları arasında yapılabilir. Ayrıca geçiş işlemi yine YÖK'ün belirlediği kontenjanlara bağlı olarak gerçekleşir.
Üniversiteler arası geçiş için en önemli unsurlardan biri öğrencinin not ortalamasıdır. Not ortalaması, öğrencinin geçiş yapmak istediği zamana kadarki tüm dönemleri kapsar. Yatay geçiş için not ortalaması dışında başka şartlarda bulunur. Belirli şartları yerine getiren öğrenciler bu haktan yararlanarak üniversiteler arası bölüm değiştirme talebinde bulanabilir.
Üniversiteler Arası Bölüm Değiştirme İçin Gereken Şartlar
Farklı üniversitedeki bir bölüme geçmek için gereken şartlar şu şekildedir;
- Öğrencinin öğrenim gördüğü bölümdeki not ortalamasının, geçiş yapmak istediği döneme kadar 100 üzerinden minimum 60 olması gerekir. Bu değer genel not ortalaması olarak geçer. Geçiş başvurusu için; bazı üniversiteler "AGNO" olarak bilinen ağırlıklı genel not ortalamasını, bazı üniversiteler ise "GANO" yani genel ağırlıklı not ortalamasını dikkate alır.
- Üniversiteler arası bölüm değiştirme için bölüm kontenjanlarının da uygun olması gerekir. Eğer kontenjan yeterli sayıda ise öğrenciler o bölüme geçiş yapabilir. Bölüm kontenjanları ise her sene ilgili üniversite tarafından belirlenir.
- Kurumlar arası geçişe, bazı dönemlerde başvurulamaz. Ön lisans programlarında hazırlık sınıfı, birinci ve son dönemde; lisans bölümlerinde okuyan öğrenciler ise hazırlık, birinci ve son sınıfta geçiş hakkını kullanamaz. Bunlar dışındaki zamanlarda öğrenciler bölüm değiştirme hakkından yararlanabilir.
Öğrencilerin not ortalaması kurumlar arası geçiş için yeterli olmazsa, bu durumda devreye "merkezi yerleştirme puanı" sistemi girer. Bazı üniversite ve bölümler bu puanı temel alır.
Merkezi Yerleştirme Puanı ile Bölüm Değiştirme
Merkezi yerleştirme puanı ile bölüm değiştirme, ortalamadan bağımsız olarak yapılabilir. Merkezi yerleştirme puanı, öğrencinin üniversite sınavına girdiği yılın puanları göz önüne alınarak hesaplanır. Öğrencinin sınava girdiği yıl aldığı puanın geçiş yapmak istediği bölümün taban puanına eşit ya da taban puanından daha yüksek olması gerekir. Öğrencilerin sınava girdiği yıldaki puanına eşit ya da daha düşük taban puanına sahip bölümler arasında geçiş yapabilirler. Bu durum kurumlar arası üniversitede bölüm değiştirme için temel şarttır. Geçiş işlemi için, bu durumdan başka şartlarda bulunur.
Merkezi yerleştirme puanı ile yatay geçiş şartları
Merkezi yerleştirme puanı ile bölüm değiştirmenin diğer şartları ise şu şekilde sıralanabilir;
- Üniversitede bazı bölümler Türkçe bazı bölümler ise yabancı dilde eğitim programına sahiptir. Türkçe eğitim veren bölümden, tamamen veya kısmen yabancı dil eğitimiyle yürütülen bölüme geçmek için, yabancı dil şartı aranır. YÖK tarafından yapılan yabancı dil sınavlarından belirlenen puanı alan öğrenciler, geçiş işlemi için başvuru yapabilir.
- Öğrencilerin merkezi yerleştirme sistemi ile geçiş yapma hakkı sadece bir kereye mahsustur. Bir kez bölüm değiştiren öğrenci bir daha bölüm değiştiremez.
- ÖSYM kılavuzunda belirtilen bölüm puanları ve kontenjanları her yıl değişkenlik gösterebilir. Öğrenciler belirlenen puan ve kontenjana uygun olarak geçiş tercihi yapabilir.
- Merkezi yerleştirme puanı, öğrencilere önlisans bölümünden lisans bölümüne geçiş yapma hakkı da sunar. Böylece, belirli şartları yerine getiren öğrenciler 2 yıllık bölümlerden 4 yıllık bölümlere geçiş sağlayabilir.
Aynı Üniversitede Bölüm Değiştirme Nasıl Olur?
Aynı üniversitede bölüm değiştirme, öğrencilerin öğrenim gördüğü üniversitenin farklı bölümlerine geçiş hakkını ifade eder. Bu hak sayesinde öğrenciler kayıtlı oldukları üniversitede bulunan ve lise mezuniyet diploması ilgili programları arasından seçim yapabilir. Aynı üniversitede bölüm değiştirme, Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen bölüm kontenjanları doğrultusunda yapılabilir. Aynı üniversitede farklı bir bölüme geçiş yapmak isteyen öğrenciler için bazı şartlar bulunur. Öğrenciler bu şartlar doğrultusunda geçiş hakkından yararlanabilir.
Aynı Üniversitede Bölüm Değiştirme Şartları
Aynı üniversitede bölüm değiştirme işleminin genel şartları şöyledir;
- Üniversite bünyesinde geçiş yapmak için, en önemli unsur bölümlerin öğrenci kontenjanlarıdır. Bu nedenle bölüm değiştirmek isteyen öğrenciler, kontenjanlar dolmadan başvurularını yapmalıdır.
- Üniversite bünyesinde, aynı düzeye sahip olan ancak farklı puan türü ile öğrenci kabul eden diploma programları bulunur. Eğer öğrenci farklı puan türündeki bir bölüme geçiş yapmak istiyorsa, üniversite sınavındaki puanları dikkate alınır. Merkezi yerleştirme sınavında, öğrencinin geçmek istediği bölümün türüne uygun aldığı puana bakılır. Bu sistemde öğrenci puanının yurt içindeki diğer üniversitelerde bulunan programlar içerisinde en düşük taban puanından az olmaması gerekir.
- Öğrencinin genel not ortalaması, 4 üzerinden minimum 2 olmalıdır.
- Yetenek sınavı ile öğrenci alan bir bölüme geçiş yapmak için ilgili bölüm için yetenek sınavına girilmesi gerekir.
- Öğrencinin okuduğu bölümde tamamlamış olduğu kredi sayısı, bazı bölümler için şart olarak aranabilir.
- Öğrenciler okudukları yükseköğretim kurumundaki aynı programlara birinci öğretimden, ikinci öğretime kontenjan sınırlaması olmaksızın geçiş yapabilir.
- Vakıf üniversitelerinin herhangi bir programında burslu olarak öğrenim gören öğrenciler, bölüm değiştirme yapmak istediklerinde burslarından feragat etmiş sayılırlar.
Üniversitede Bölüm Değiştirme İçin Diğer Bilinmesi Gerekenler
Üniversitede bölüm değiştirme süreci için öğrencilerin merak ettiği daha birçok konu bulunur. Bu konular bölüm değiştirme için oldukça önemlidir. Üniversitede bölüm değiştirme konusu ile ilgili diğer bilinmesi gereken konular için yazının devamını takip edebilirsiniz.
Bölümler Arası Geçiş Ne Zaman Olur?
"Bölümler arası geçiş ne zaman yapılır" sorusu, öğrenciler arasında en çok merak edilen konular arasında yer alır. Öncelikle üniversitede bölüm değiştirme için öğrencilerin belirli bir süre kazandıkları bölümde okumaları gerekir. Ön lisans programında okuyan öğrenciler, ilk yarıyıldan sonra başvuru yapabilir. Lisans bölümünde öğrenim görenler ise ilk 2 yarıyıl yani bir sene sonra bölüm değiştirme hakkını kullanabilir.
Üniversitede bölüm değiştirme işlemi genellikle dönem sonlarında yapılır. Fakat bazı üniversiteler ara zamanlarda da dönem sonu başlamak üzere bölüm değiştirme kontenjanları açabilir. Bölüm değiştirme için öğrencilerin ilgili üniversitelerin tarihlerini öğrenmeleri gerekir. Bölüm değişikliği yapan öğrenci, vazgeçip eski bölümüne dönmek isterse bunun için bir hakkı bulunur.
Yatay geçiş hangi bölümler arasında yapılabilir?
Üniversitede bölüm değiştirme, eşdeğer diploma programları arasında yapılabilir. Birbiriyle eşdeğer diploma programları, ders içeriklerinin en az yüzde 80'i aynı olan bölümleri ifade eder. Her üniversitenin bölüm ders içerikleri ve kabul şartları birbirinden farklı olabilir. Bunun için geçiş yapılmak istenen üniversitenin ve bölümün şartları incelenmelidir.
Üniversitede Bölüm Değiştirme İçin Gereken Şartlar
Üniversitede bölüm değiştirme şartları bölüm ya da üniversitelere göre ufak farklılıklar gösterebilir. Fakat bölüm değiştirme için genel şartlar bulunur. Bu şartlar;
- Genel not ortalaması
- Geçmek istenilen bölümdeki ortak derslerin başarısı
- Öğrencinin dönem kaybının bulunup bulunmaması
- Merkezi yerleştirme puanı
- Mevcut olarak okunan bölümde kalından dersler, şeklinde açıklanabilir.
Üniversitede Bölüm Değiştirme İçin İstenen Belgeler Nelerdir?
Üniversitede bölüm değiştirme yapmak isteyen öğrenciler, belirlenen şartları karşıladığı takdirde başvuru yapabilir. Başvuru sırasında öğrenciden bazı evraklar istenir. Her bölümün ya da üniversitenin istediği belgeler değişkenlik gösterse de genel liste şu şekildedir;
- ÖSYM sınav sonucu belgesi
- Okunan bölümdeki ders içeriği ve müfredatı
- Nüfus cüzdanı fotokopisi
- Yeni çekilmiş vesikalık fotoğraf
- Transkript çıktısı
- Disiplin belgesi
- Öğrenci belgesi
Özel Üniversiteden Devlet Üniversitesine Geçiş Yapılabilir mi?
Üniversitede bölüm değiştirme işlemi sırasında, özel ya da devlet üniversitesi ayrımı yoktur. Öğrenciler devlet ve vakıf üniversitesi ayrımı yapmadan bölüm değiştirme işlemine başvurabilir. Ancak bazı üniversiteler sadece belirli bölümlere yatay geçiş izni verebilir. Bu nedenle üniversitelerin internet sitesi ya da öğrenci işlerinden detaylı bilgi alınabilir. Üniversitede bölüm değiştirme için yurt dışındaki üniversitelere de başvurma hakkı bulunur. Yurt dışında belirli sayıda üniversite öğrencilere, kontenjanlar dahilinde bölüm değiştirme imkanı sunar. Bu üniversitelerin şartları ve kontenjanları her sene güncellenir.
Bölüm Değişikliği Yapıldığı Zaman Öğrenim Bursu Kesilir mi?
Üniversite okuyan öğrenciler eğitim harcamaları giderlerini karşılayabilmek için burslara başvurur. Başvuru yapan öğrencilerin bazıları, devlet tarafından verilen öğrenim burslarını almaya hak kazanır. Öğrencilerin bursları almaya devam edebilmesi için bazı şartları yerine getirmesi gerekir. Üniversiteyi bırakan ya da not ortalaması belirlenen şartlar altında kalan öğrencilerin aldığı burslar kesilir. Üniversitede bölüm değiştirme yapıldığı zaman bursun kesilip kesilmediği ise öğrenciler tarafından sıkça araştırılır.
Burs almaya hak kazanan öğrenciler, okudukları üniversiteye ya da bölüme değil, kişisel şartlara bağlı olarak değerlendirilir. Bu nedenle üniversitede bölüm değiştirme yapan öğrenciler, burs almaya devam eder. Bir başka deyişle bölüm değiştirme sırasında öğrencinin bursu kesilmez. Fakat bölüm değişikliği yapan öğrenciler, yeni geçtikleri programlarda da bursun devam etmesi için gerekli şartları yerine getirmelidir. Ayrıca mevcut okuduğu bölümde bursu kesilmiş olan öğrenciler, yeni geçiş yaptıkları programlarda da burs imkanından yararlanamaz.
Üniversitede bölüm değiştirme yapmak için yukarıdaki bilgilerden yararlanabilirsiniz. Garanti BBVA Bonus her alanda olduğu gibi, eğitim harcamaları için de siz destek olur. Siz de Garanti BBVA Bonus'un fırsatlarını detaylı bir şekilde inceleyerek, ihtiyaçlarınızı karşılayabilirsiniz. Garanti BBVA Bonus tarafından sunulan taksit ve kampanyalardan yararlanabilirsiniz. Dilerseniz Garanti BBVA Bonus kredi kartı başvurusu yaparak, tüm gereksinimlerinize çözüm bulabilirsiniz.
